{"title":"Ege Bölgesindeki Şehirlerin Ulaşım Kaynaklı Emisyonların Analizi; Emisyonların Çevre ve İnsan Sağlığına Etkisi: Sistematik Derleme","authors":"Tarık Özdemir, Didem Evci Kiraz","doi":"10.53433/yyufbed.1429813","DOIUrl":null,"url":null,"abstract":"Bu çalışma Ege Bölgesi sınırları içerisinde yer alan Afyon, Aydın, Denizli, İzmir, Kütahya, Manisa, Muğla ve Uşak şehirlerinin 2010 ve 2019 yıllarına ait kara yolu ulaşımdan kaynaklı sera gazı emisyon miktarlarının tespit edilmesi, şehirlerin ulaşım emisyon değerlerinin karşılaştırılması, ulaşımdan kaynaklı emisyonların çevre ve insan sağlığına etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Veriler, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) raporlarından ve Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) aracılığı ile toplanmıştır. Verilerin analizinde, Hükûmetlerarası İklim Değişikliği Paneli (IPCC) tarafından geliştirilen Tier 1 yöntemi kullanılmıştır. Çalışmada ayrıca Web of Science, Scopus, ScienceDirect, PubMed, Springer Link, TR Dizin ve DergiPark veri tabanlarında Ocak 2017 ve daha sonrası dönemde yayınlanmış olan ve Türkiye’de ulaşımından kaynaklı emisyonların çevre ve insan sağlığına etkisini rapor eden gözlemsel çalışmalar sistematik derleme yöntemiyle değerlendirilmiş, öyküsel anlatı yöntemiyle analiz edilmiştir. Çalışmada elde edilen bulgular sonucunda Ege Bölgesi sınırları içerisinde yer alan sekiz şehirde, 2010-2019 yılları arasında kara yolu ulaşımdan kaynaklı toplam sera gazı emisyon miktarının önemli oranda artırdığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu şehirlerde, 2010 yılında ulaşımdan kaynaklı toplam sera gazı emisyon miktarının 8.224.04 Gg CO2 eş değer (e.) iken, 2019 yılında artarak 14.151.43 Gg CO2 (e.)’na ulaştığı saptanmıştır. 2010-2019 yılları arasında toplam sera gazı emisyon miktarı, %72,14 oranında bir artış göstermiştir.","PeriodicalId":386555,"journal":{"name":"Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi","volume":"52 36","pages":""},"PeriodicalIF":0.0000,"publicationDate":"2024-06-05","publicationTypes":"Journal Article","fieldsOfStudy":null,"isOpenAccess":false,"openAccessPdf":"","citationCount":"0","resultStr":null,"platform":"Semanticscholar","paperid":null,"PeriodicalName":"Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi","FirstCategoryId":"1085","ListUrlMain":"https://doi.org/10.53433/yyufbed.1429813","RegionNum":0,"RegionCategory":null,"ArticlePicture":[],"TitleCN":null,"AbstractTextCN":null,"PMCID":null,"EPubDate":"","PubModel":"","JCR":"","JCRName":"","Score":null,"Total":0}
引用次数: 0
Abstract
Bu çalışma Ege Bölgesi sınırları içerisinde yer alan Afyon, Aydın, Denizli, İzmir, Kütahya, Manisa, Muğla ve Uşak şehirlerinin 2010 ve 2019 yıllarına ait kara yolu ulaşımdan kaynaklı sera gazı emisyon miktarlarının tespit edilmesi, şehirlerin ulaşım emisyon değerlerinin karşılaştırılması, ulaşımdan kaynaklı emisyonların çevre ve insan sağlığına etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Veriler, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) raporlarından ve Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) aracılığı ile toplanmıştır. Verilerin analizinde, Hükûmetlerarası İklim Değişikliği Paneli (IPCC) tarafından geliştirilen Tier 1 yöntemi kullanılmıştır. Çalışmada ayrıca Web of Science, Scopus, ScienceDirect, PubMed, Springer Link, TR Dizin ve DergiPark veri tabanlarında Ocak 2017 ve daha sonrası dönemde yayınlanmış olan ve Türkiye’de ulaşımından kaynaklı emisyonların çevre ve insan sağlığına etkisini rapor eden gözlemsel çalışmalar sistematik derleme yöntemiyle değerlendirilmiş, öyküsel anlatı yöntemiyle analiz edilmiştir. Çalışmada elde edilen bulgular sonucunda Ege Bölgesi sınırları içerisinde yer alan sekiz şehirde, 2010-2019 yılları arasında kara yolu ulaşımdan kaynaklı toplam sera gazı emisyon miktarının önemli oranda artırdığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu şehirlerde, 2010 yılında ulaşımdan kaynaklı toplam sera gazı emisyon miktarının 8.224.04 Gg CO2 eş değer (e.) iken, 2019 yılında artarak 14.151.43 Gg CO2 (e.)’na ulaştığı saptanmıştır. 2010-2019 yılları arasında toplam sera gazı emisyon miktarı, %72,14 oranında bir artış göstermiştir.